KU-Leuven wacht op witte rook. Het Vaticaan lijkt geen haast te maken met het rapport over de ethische grenzen die de KU Leuven met haar onderzoek zou overschrijden.

KU-Leuven wacht op witte rook

BRUSSEL (RKnieuws.net) - Het Vaticaan lijkt geen haast te maken met het rapport over de ethische grenzen die de KU Leuven met haar onderzoek zou overschrijden.

Wat wordt de uitkomst van het bezoek van Leuvense onderzoekers afgelopen juni aan het Vaticaan? Komt er een rapport waarin staat dat de KU Leuven niet langer als katholieke instelling wordt erkend? Of worden de plooien gladgestreken? Of krijgen de onderzoekers een nieuwe uitnodiging om de bio-ethische kwesties verder te bespreken?

Want daarover ging de ’dialoog’. Het Vaticaan stelt zich vragen bij de ethiek die een katholieke instelling bij bepaalde onderzoeken hanteert. Zo stoort Rome zich bijvoorbeeld aan het stamcelonderzoek - waarvoor Catherine Verfaillie terug naar Leuven is gehaald. Het onderzoek op embryo’s strookt niet met de kerkelijke leer. Hetzelfde geldt voor het vruchtbaarheidsonderzoek, dat kinderen op een ’onnatuurlijke’ manier tot stand doet komen.

Maar sinds het bezoek in juni vorig jaar is het oorverdovend stil in de relaties tussen Leuven en Rome. Waarnemers hadden een rapport al tijdens de zomermaanden verwacht - het Vaticaan zou de gewoonte hebben om delicate informatie het liefst in rustige periodes te verspreiden, zodat de ophef minimaal is.

Intussen is de vakantie al lang achter de rug, en nog steeds is er geen witte rook. ’Voor ons is dat geen enkel probleem, integendeel. Wij doen gewoon voort’, zegt de Leuvense vicerector Mark Waer daarover.

Waarmee het Vaticaan achter de schermen bezig is, is zeer moeilijk te achterhalen. Wat wel door verschillende bronnen wordt bevestigd, is de bemiddelende rol van kardinaal Danneels. Hoe zwaar zijn interventies in deze zaak effectief hebben gewogen, is moeilijk te meten. Maar dat hij zich als go-between opstelde, is zeker.

De kardinaal heeft net als de beleidsmakers in Rome ethische moeite met stamcelonderzoek en vruchtbaarheidsbehandelingen. Maar zijn bezwaren houdt hij op persoonlijk vlak. Hij is nog steeds ’grootkanselier’ van de KU Leuven en wil deze universiteit op wetenschappelijk vlak alle kansen geven - hoewel de kardinaal niet achter het initiatief van de Leuvense rector Marc Vervenne stond om de dialoog met Rome aan te gaan.

In zijn bemiddeling met Rome hanteerde Danneels als uitgangspunt dat de Leuvense stamcelonderzoekers nu voorlopig gedwongen zijn embryo’s te gebruiken. Ook zij voelen zich er ethisch niet goed bij, maar ze kunnen niet anders, in afwachting van methodes die het gebruik van embryo’s overbodig maken.

Precies die houding zou op dit moment een soort compromis vormen tussen Rome en Leuven. Het wetenschappelijk onderzoek evolueert hiervoor ook in de positieve richting. Zo worden steeds meer huidcellen gebruikt in de plaats van stamcellen van embryo’s - met huidcellen zijn geen ethische problemen.

Volgens Verfaillie worden huidcellen nu al in het onderzoek als vervanger voor stamcellen gebruikt. In de toekomst ziet ze hetzelfde in het therapeuthisch gebruik gebeuren. Mark Waer waarschuwt daarbij wel dat er nog veel kan foutlopen. ’Het is voorbarig dit als dé oplossing naar voren te schuiven. Het toont wel goed aan hoe relatief en tijdelijk veel van de problemen zijn.’

De dialoog met Rome is begonnen met de oproep van Vervenne bij het begin van vorig academiejaar om als katholieken ’uit de catacomben’ te komen. Hij pleitte ervoor ethisch gevoelige onderzoeken niet langer in de schaduw te doen 20080112